Als iemand tegenwoordig aan me vraagt 'Zullen we een spelletje doen?' denk ik gelijk aan een potje co-op Resident Evil 5, aan elkaar met de grond gelijk maken in Dead or Alive 4 of aan een spannende deathmatch in Call of Duty: World at War. Werd diezelfde vraag me een jaar of vijf eerder gesteld, was mijn reactie: 'Leuk, wat gaan we doen? Levensweg, Risk, Monopoly of gaan we moorden oplossen in Cluedo?' Ligt dat aan mij, of vind vermaak en entertainment tegenwoordig over het algemeen gewoon vaker digitaal plaats dan lekker knus met zijn allen rond de keukentafel, met melk en koekjes binnen handbereik?

Het begon me een paar jaar geleden voor het eerst echt op te vallen, ongeveer sinds de Wii zijn opwachting heeft gemaakt. Ik heb het geluk dat ik een grote familie heb en het met al mijn zeventien neven en nichten goed kan vinden. Vroeger (voor de komst van de Wii dus) kwamen we elke zondag en tijdens verjaardagen samen en werden standaard de gezelschapsspelletjes voor de dag gehaald. Bij de ene tante werd Scotland Yard kapot gespeeld, de andere had Risk in de kast staan en bij weer een andere speelden we fanatiek Levensweg of Triviant. Bij mij thuis werd negen van de tien keer het Titanic spel gespeeld. Limonade erbij, wat chips en pinda's en we waren verzekerd van een avond of middag ouderwets vermaak.

Totdat ondergetekende op een goede dag haar spiksplinternieuwe Wii aan het geïnteresseerde publiek liet zien. 'Kijk, en als je zelf een mepbeweging maakt met de Wii Remote, doet jouw poppetje op het tennisveld dat ook!' Iedereen was enthousiast, de keukentafel bleef leeg en het Titanic spel bleef in de kast. In plaats daarvan stonden we ons met zijn allen uit te sloven in Wii Sports en Rayman Raving Rabbids. Zelfs mijn oma, die zich destijds niet aan Duck Hunt op de NES durfde te wagen ('Nee joh, ik niet, dan schiet ik dadelijk die fotolijstjes nog van de TV.'), vond het leuk. In de maanden die volgden, konden steeds meer neven en nichten de verleiding niet weerstaan; bijna iedereen ging aan de Wii en dit kleine, witte blokje entertainment wist het steeds vaker te winnen van de bord- en kaartspellen.

Niet alleen binnen mijn familie, ook op verjaardagen bij vrienden, tijdens 'een avondje gezellig bijkletsen' met vriendinnen en andere gelegenheden waar normaal gesproken regelmatig een spelletje gespeeld wordt, valt de keuze steeds vaker op games in plaats van gezelschapsspelletjes. Op zich niet heel raar, gezien het aanbod van multiplayer games die offline te spelen zijn. Zo zingen we tijdens verjaardagen de sterren van de hemel in SingStar en is het heerlijk om een avondje te rocken met vrienden in Guitar Hero of Rock Band. Andere spelletjes die uitstekend geschikt zijn voor multiplayervermaak vanaf de luie bank zijn bijvoorbeeld Sony's Buzz en Microsoft's Scene It?, waarin je met maximaal vier spelers kunt strijden in een leuke quizshow. Ook Nintendo's Mario Kart is een titel die absoluut in dit rijtje thuishoort, wat is er nu leuker dan elkaar tijdens een chaotische race te irriteren met verschillende items of van de weg te rijden in het kleurrijke Mario universum.? En wat dacht je van Mario Party 8 voor de Wii? Dichterbij het spelen van bordspellen op een console kun je bijna niet komen! Of toch wel?

Want games lijken niet alleen de gezelschapsspelletjes langzaam maar zeker te vervangen, developers komen ook steeds vaker met digitale versies van bekende bord- en kaartspelletjes. Een spelletje dat mij en andere GameParty crewleden bijvoorbeeld regelmatig op Xbox Live zoet houdt, is UNO. Je kent het wel, dat kaartspel waarbij je steeds een kaart van dezelfde kleur of hetzelfde getal op moet gooien en je elkaar kunt irriteren met speciale pestkaarten. Oké, ik geef toe, we speelden het tijdens oud en nieuw ook 'in real live' met de crew en dan is het gezelligheidsgehalte een stukje hoger, maar het neemt niet weg dat deze digitale versie ook erg leuk is, met als voordeel dat niemand er de deur voor uit hoeft en je niet stiekem bij elkaar op de kaarten kunt kijken. Een ander mooi voorbeeld is Monopoly. Ik vind Monopoly altijd erg leuk, maar ik heb er een hekel aan om dat hele spel voor de dag te halen, geld te verdelen, steeds de juiste kaartjes uit de stapel te zoeken en het ergste is nog als je ook nog eens voor 'bank' moet spelen. Totdat Jeroen Monopoly voor de Xbox 360 als reviewgame binnenkreeg en we digitaal aan de slag konden in een versie waar je ook nog eens de keus hebt uit verschillende speelborden en de bank netjes geregeld wordt door Rich Uncle Pennybags. Inderdaad ja, dat is die witbesnorde gast met zijn hoge zwarte hoed. Sommige characters kunnen beter als 2D variant op een speelbord gedrukt blijven, want als lopende en pratende character in de game is dit Monopoly mannetje nogal eng. Maar de game zelf is briljant en verkies ik dan ook boven de 'tastbare' versie (alleen jammer dat vals spelen en geld jatten als iemand naar de wc is, niet mogelijk is bij de videogame versie).

Maar goed, lang niet alle boardgames zijn geschikt om gedigitaliseerd te worden en blijft in sommige gevallen 'the real thing' toch ownen ten opzichte van de videogame. In mijn ogen is Risk daar een mooi voorbeeld van, maar gezien het feit dat de halve GameParty crew die op The Party aanwezig was dit spel fanatiek als LAN-game aan het spelen was, denk ik dat daar de meningen over verdeeld zijn. Toevallig was mijn zusje vorige week bezig met een online versie van Levensweg; ook die haalt het niet bij het origineel. In de eerste plaats al niet omdat je jouw roze of blauwe staafje-met-een-bolletje-dat-het-hoofdje-voorstelt ineens naar eigen inzicht aan kunt kleden en het staafje zelfs over een ingerichte woning beschikt. Blauwe en roze staafjes moeten gewoon blauwe en roze staafjes blijven en in een plastic auto wonen!

Misschien is het wel net zoals bij filmgames, sommige games zijn goed en sommige slecht… Nee wacht, dat is een klotenvoorbeeld want ik kan eigenlijk praktisch geen filmgames opnoemen die niet zuigen. Maar goed, gezelschapsspellen versus videogames. Ik denk dat we wel kunnen stellen dat gedigitaliseerde gezelschapsspelletjes een hoop nieuwe mogelijkheden bieden en erg leuk kunnen zijn, maar dat ze de 'echte' spellen nooit helemaal zullen vervangen. Puur omdat er toch een soort van gezelligheid en huiselijkheid ontbreekt. Partygames, muziekgames en ander offline multiplayer spul slagen daar echter wel een stuk beter in. Mijn favoriete Titanic spel staat niet voor niets al jaren op het droge stof te happen.